Küçük Bir Soruşturma: Moda Sahnesi’nden post-truth bir komedi

Moda Sahnesi, sezonun ilk yeni oyunu için kolları sıvadı. Kosovalı oyun yazarı Yeton Neziray’ın bir tiyatro yönetmeninin polis tarafından soruşturulmasını konu alan oyunu Seyirci, Moda Sahnesi tarafından Küçük Bir Soruşturma adıyla sahnelenecek.

Oyunun ilk okuması için bir araya gelindiğini Yönetmen Kemal Aydoğan duyurdu. Küçük Bir Soruşturma‘nın provalarına ekim ayında başlanacak ve 2 Aralık’ta prömiyer yapılacak. Senem Cevher’in çevirisiyle sahnelenecek olan oyunda Timur Acar ve Çetin Kaya rol alıyor. Kemal Aydoğan’ın yönettiği oyunun sahne tasarımını Bengi Günay, ışık tasarımını ise İrfan Varlı yapacak.

BİR YÖNETMEN, BİR MÜFETTİŞ VE MEVZUAT

Yeton Neziray’ın 2020’de Prishtina’daki Teatri Oda’da prömiyer yapan tek perdelik metninin özgün adı “Audienca e Vaclav Havelit” (Vaclav Havel’in Seyircisi). Oyun bir tiyatro yönetmeninin elinde “tiyatro dosyası” adını taşıyan bir soruşturma dosyasıyla gelen bir polis müfettişi tarafından ziyaret edilmesiyle başlar. Bu sıradan bir müfettiş değildir, okuyan, inceleyen ve meraklı bir tiptir.

Oyun “kâğıtlardan ve yönetmeliklerden, yasalardan ve değişikliklerden, kararlardan, maddelerden, ek kararlardan ve ek maddelerden oluşan bir Babil kulesi” olarak nitelenen otoriter devletin kurduğu bürokratik makineyi odağına alır. Söz dinlemeyen ya da sisteme katılmayanları şantaj, tuzak, suçlamalarla köşeye sıkıştıran demir bir örümcek ağı tarifi de yapılır. Yönetmen soruşturmada kendini savunmak için “yaratma özgürlüğünü güvence altına alan” yasaya sığınsa da, tersini kanıtlayan bir yasa maddesi bulmak zor değildir. Ama bu işten kolayca sıyrılmayı sağlayacak “çıkış yolu” da vardır.

Zeziray’ın başlığı doğrudan Václav Havel’in 1975 tarihli tek perdelik Audience’ına selam gönderiyor. Moda Sahnesi’nin tercih ettiği Küçük Bir Soruşturma ise bir yandan dikkatleri oyunun içeriğine çekerken, diğer yandan bir sanatçının mesleğine ve onuruna uzanacak bir soruşturmanın, başlangıçtaki haline yani sıradanlığına gönderme içeriyor.